GÖZLEMCİLERİN HAKEM YETİŞTİRMEDEKİ KATKISI VE ROLÜ?
Hakemlik müessesesinin başını ağrıtan en büyük sorunlardan biri de gözlemcilik birimidir.
Hakemlerin klasman çıkmalarında, düşmelerinde yada yerlerini koruma da en etken rolü oynayan kişilerdir.
Peki, Gözlemci Kimdir?
İzleyen, yorumlayan, değerlendiren ve hakemin gelişimine ve klasmanların değerlendirmesine katkı sunan, görevin icrasında adalet, eşitlik duygularında ayrılmayan ve etki altında değerlendirme yapmayan kişidir.
Maç öncesi kısa görüşmede, hakeme güven veren,motivasyonunu yükselten ve maç sonu görüşmede,hata bulucu değil yol gösterici kişidir.
İzlemlerimize göre Türkiye’de üst seviye de dahil olmak üzere üç çeşit gözlemci modeli var…!
1-Gözlemciliğin tanımına uygun, güven veren, adaletli, bilgisi üst seviyede, müsabakayı doğru yorumlayan, etki altından kalmadan pozisyon analizlerini doğru yapan,bir mentör ve koç edasıyla yaklaşan ve hakeme o müsabakada katkı sunan kişi.
2-Hakemlik kariyeri ve geçmişi başarılı konumda olmasına rağmen, hakem ile iletişim kuramayan, sadece ben otoriteyim edasında, maçı dikkatle izlemeyen, gidişatı ve analizleri de gelişi güzel yapan, taktirini de MHK ve yorumlara göre yapan gözlemci modeli.
3-Bilgi birikimi hakemi değerlendirecek ve katkı sunacak seviyede olmamasına rağmen, despot, kuralcı ve sadece hata arayan, hakemin gelişimine hiçbir katkı sunamayan gözlemci.
Gözlemciler de gözlenmeli.. Maalesef Türkiye’de gözlemciler pek de gözlenmiyor.
MHK Bu ayırımı ve gözlemci değerlendirmelerini yapacak makam.
MHK ayırımı ve değerlendirmeyi ne kadar doğru yapıyor?
Hakemlere gözlemci dağılımı ne kadar dengeli yapılıyor?
Gözlemci klasmanlarının oluşumu ne kadar doğru ve adaletli yapılıyor?
İyi gözlemciye iyi ve çok maç mı? Yoksa MHK’ya yakın olana çok maç mı?
MHK’nın gözlemciliğe bakış açısı çok önemli..
Gözlemci notlarının hakemlere maçların verilmesi üzerindeki etkinliği arttırılmalı.
Notların klasman oluşumundaki ağırlığı artırıldığında hakem seleksiyonu daha doğru ve iki dudak arasındaki ayırımcılığı da ortadan kaldırarak hakem gelişimine önemli katkı sunulabilinir noktaya getirildiğinde hakemliğe gerçek katkı ortaya çıkmış olur.
Gözlemcilerin, kontrolü, denetimi, seviye değerlendirmesi, güvenirliği mutlak bir sistem ile belirlenmeli ve doğru, adaletli olarak MHK tarafında geliştirilip takip edilmelidir.
Hakem yetiştirilmesi, gözlemcilerin ve yöneticilerin adaletli, bilgili ve güvenirliği ile doğru orantılı gelişmelidir.
Çok MHK’da gözlemci kıyımları da yaşandı. Hep onlar kıyım yapacak değiller ya..! Ama Hakemin Sesi onların da sesi. Onun için onların haklarını savunmak da bizlere düşer.
Klasmanlar açıklandığında bir bakıyorsunuz gözlemci değerlendirme raporunda hiç hata puanı olmamasına, bütün EPAK seminerlerine katılmalarına ve başka hiç bir olumsuzluğum olmamasına rağmen klasman düşenlere çok şahit olduk. Daha önceki yıllarda ve geçen sezonda 400 - 500 hata puanı olan ve hatta görevlendirildiği maçlarına gitmeyen gözlemcilerden klasman düşürülmeyenler de oldu.
Ahbap çavuş ilişkileri devam ettiği sürece bazı kişiler ağızlarıyla kuş tutsa nafile.. Bir arpa boyu yol alamazlar. Bu ülkede hakem camiasında hak edenler, hak ettiği değeri ne zaman alacak acaba?
Birilerinin torpili ile terfi etmek çok kolay, mühim olan yerini korumak ve daha yukarılara yükselebilmek, ama maalesef her branşta ve hatta her yerde, iş dünyasında bile adamın yoksa avucunu yalarsın, kısacası işe göre adam değil de adamına göre iş yaratılıyor.
Buna başka açıdan bakıldığında Maça göre gözlemci mi? Gözlemciye göre maç mı? Veriliyor..
Gözlemcilerin tek amacı; bilgi - beceri ve tecrübelerini karşılık beklemeden genç hakemlere aktarmak ve ileride üst klasmanlarda düdük çaldığını gördüklerinde de mutluluk duymaktır.
Gözlemcilerle ilgili sayfalar dolusu yazı yazabilirim.
Özellikle alt liglerde hakem kıyımları yaşanıyor. Bazı insanlar egolarını genç hakemler üzerinden yürütüyorlar. Kendi hakemliklerinde yapmış olduklarını saha da genç hakemlerde görmek istiyorlar. Göremedi mi işte o gencecik insanlar resmen oyuluyorlar yani düşük not alarak daha yeşermeden dalları kuruyor ve ortadan kaybolarak hakemliğe veda ediyorlar.
Gözlemci el kitabı ile uygulama aynı mı?
Bunu MHK iyi bildiği için sistemi yürütmek adına gözlemci atamaları yapılıyor ancak verdikleri notlar da pek de ciddiye alınmıyor..! Alınsa herkesin gözleri önünde yapılan büyük hatalara rağmen ertesi hafta maç verilmez.
MHK çok yüksek not veren gözlemcileri de pek sevmiyor neden acaba?
Gözlemciler neden göz muayenesine alınmaz?
Bazı gözlemciler uzağı göremediği ve sağlıklı maç izleyemediği bilinmesine rağmen bu uygulamaya neden gidilmez?
60 yaşında gözlemcilik mi biter?
Neden tüm kategorilerde aynı uygulama yapılmaz?
İyi hakemi yakalayan gözlemciler neden ödüllendirilmez?
Bu sene kurallarda değişiklik çok oldu. Acaba gözlemciler ne kadar kuralları öğrendiler?
Bölgesel maçlara giden bazı gözlemciler hakemlere hayat hikayelerini anlatıyorlar. Onlar da evet hocam haklısınız , siz çok iyi hakemdiniz gibi söylemlerle gözlemcileri pohpohlamaya çalışıyorlar.
MHK gözlemcilerden notu en geç 3 saat içerisinde istiyor. İyi de neden 1 gün sonra raporu istiyor acaba? Dört dörtlük bir rapor ancak 2 günde olur. Adam maçtan sonra Ağrı’dan kalkıp Mersin’e geliyor. Ertesi günü işe gitmesi lazım. Mazeret oluşturarak işe gitmiyor. Oturuyor rapor yazmaya . Zaten yol yorgunu ve uykusuz. Otur bir de rapor yaz. Gelin şu rapor yazma işini 2 güne çıkartın. Bu adamlara çile çektirmekten vazgeçin. Atamaları Salı günü yapacağınıza Çarşamba yapın.
İddia ediyorum; Gözlemcilik müessesesini kimse düzeltemez..!
Ahbap – Çavuş ilişkisi ilik ve kemiğe kadar işlemiş. Babadan oğula kalan bir saltanat var. Onun için adamı olan her zaman ayakta kalıyor. Olan garibanlara oluyor. İnşallah bunu birileri çıkıp da evet ben düzelteceğim der. O günler yakın mı? Hep beraber bekleyip göreceğiz..
Bir sonraki yazımız yine gözlemcilerle ilgili olacak. Kalın sağlıcakla..
